- راهنمای کامل اسید شویی استخر و نظافت داخلی استخر
- چه زمانی استخر نیاز به اسید شویی دارد؟
- تفاوت اسید شویی استخر با شستشوی معمولی
- دلایل اسید شویی استخر
- انواع رسوبات و کثیفیهای استخر
- مراحل اسید شویی استخر
- مواد شیمیایی مورد استفاده در اسید شویی استخر
- مراحل گام به گام اسید شویی استخر به سبک کاشیران
- مرحله اول: تخلیه کامل آب استخر
- مرحله دوم: آمادهسازی تجهیزات ایمنی
- مرحله سوم: رقیقسازی اسید
- مرحله چهارم: اجرای اسید شویی روی کاشی
- مرحله پنجم: سایش مکانیکی با برس
- مرحله ششم: شستشو با آب فراوان
- مرحله هفتم: خنثیسازی اسید جمعشده در کف
- مرحله هشتم: نکات ایمنی حیاتی
- مرحله نهم: مراقبتهای پس از اسید شویی
- مرحله دهم: پیشگیری از رسوب مجدد
اسید شویی استخر در واقع برداشتن یک لایهٔ ظریف و نازک از کثیفیها و رسوبات از سطوح استخر میباشد. اگر بعد از اسید شویی به استخر نگاه کنید، استخری تازه و نو پدیدار میشود؛ گویی که استخر تازه ساخته شده است.
اسید شویی استخر یک تخصص خاص و جدا از واحد تعمیر و نگهداری معمول استخر میباشد. این کار نیاز به دانش فنی، تجربه عملی و رعایت دقیق اصول ایمنی دارد. شاید در نگاه اول اسید شویی استخر کار راحتی به نظر برسد، اما اینطور نیست. فاصله بین کسی که اسید شویی را انجام میدهد با اسید استفاده شده در استخر در حد صفر است، یعنی تماس مستقیم با ماده خطرناک وجود دارد. از یک طرف پاشش اسید و از طرف دیگر بخار اسید که از واکنش اسید با مواد روی سطوح دیوار بوجود میآید، شرایط سختی را برای انجام کار ایجاد میکند.
راهنمای کامل اسید شویی استخر و نظافت داخلی استخر
اسید شویی استخر یکی از مؤثرترین روشها برای از بین بردن رسوبات آهکی، لکههای معدنی، جلبکها و آلودگیهایی است که با شستشوی معمولی از بین نمیروند. در این روش با استفاده از محلولهای اسیدی کنترلشده، لایهای بسیار نازک از رسوبات و آلودگیها از سطح کاشی و سرامیک استخر برداشته میشود و ظاهر استخر دوباره تمیز و درخشان میشود.
اسید شویی معمولاً زمانی انجام میشود که دیوارهها و کف استخر دچار تغییر رنگ، رسوب سفید، لکههای قهوهای یا کدر شدن سطح کاشی شده باشند. اجرای صحیح این فرآیند باعث افزایش زیبایی استخر، جلوگیری از تجمع آلودگی و افزایش طول عمر پوشش کاشی و سرامیک میشود.
چه زمانی استخر نیاز به اسید شویی دارد؟
تشخیص زمان مناسب برای اسید شویی استخر اهمیت زیادی دارد. اگر این کار دیر انجام شود، رسوبات سختتر شده و پاک کردن آنها دشوارتر میشود.
برخی از نشانههایی که نشان میدهد استخر به اسید شویی نیاز دارد عبارتاند از:
- ایجاد رسوبات سفید یا آهکی روی کاشی و سرامیک استخر
- تغییر رنگ سطح کاشیها به زرد، قهوهای یا سبز
- کدر شدن سطح دیواره یا کف استخر
- باقی ماندن لکهها پس از شستشوی معمولی
- تجمع جلبک در بندکشیها و گوشههای استخر
در چنین شرایطی انجام اسید شویی میتواند سطح استخر را به حالت اولیه بازگرداند.
تفاوت اسید شویی استخر با شستشوی معمولی
بسیاری از افراد تصور میکنند شستشو با برس یا مواد شوینده معمولی برای تمیز کردن استخر کافی است، اما در بسیاری از موارد این روشها قادر به حذف رسوبات معدنی و آهکی نیستند.
در شستشوی معمولی تنها آلودگیهای سطحی پاک میشوند، در حالی که اسید شویی استخر قادر است رسوبات سخت معدنی، لکههای عمیق و جرمهای قدیمی را از سطح کاشی و سرامیک جدا کند. به همین دلیل این روش به عنوان یک پاکسازی عمیق برای استخر شناخته میشود و معمولاً به صورت دورهای انجام میگیرد.
دلایل اسید شویی استخر
به کمک اسید میتوان سطوح را تمیز و پاکیزه نمود. این روش برای مکانهای زیر کاربرد دارد:
استخرهای سرپوشیده و روباز
جکوزی و اسپا
حوضچه آب سرد
سونا بخار
آبنما و فوارههای تزیینی
نمای کاشی و سرامیک اطراف استخر
در موقع اسید شویی استخر باید شرایط محیط را در نظر گرفت. اسیدشویی استخرهای موجود در فضای باز و فضای بسته با هم کاملاً متفاوت است و هر کدام پروتکل ایمنی جداگانهای نیاز دارند.
انواع رسوبات و کثیفیهای استخر
قبل از شروع اسید شویی، شناخت نوع رسوب اهمیت زیادی دارد:
| ردیف | نوع رسوب | علت ایجاد روش پاککنندگی مؤثر |
| 1 | رسوب کلسیم و آهک (سفید رنگ) | سختی بالای آب، آب چاه با املاح زیاد اسید کلریدریک رقیق، اسید سیتریک |
| 2 | رسوب منیزیم (زرد یا قهوهای) | املاح فلزی در آب اسید قویتر با غلظت بالاتر |
| 3 | لکههای سبز و جلبک | رطوبت و عدم استفاده از مواد ضدجلبک اسید شویی + برس زدن مکانیکی |
| 4 | رسوب چربی و کرم ضدآفتاب استفاده مکرر از استخر | شوینده قلیایی قبل از اسید شویی |
| 5 | بندکشی تیره و کپک زده | نم و رطوبت مزمن اسید شویی موضعی + ترمیم بندکشی |
مراحل اسید شویی استخر
برای اسید شویی استخر از مواد زیر استفاده میشود.
1- اسید muriatic
2-trisodiom phosphate
3- اسید کلریدریک
4- سود
5- از این مواد میتوان استفاده کرد اما من دیسکلر را ترجیح میدهم
مراحل کار اسید شویی کاشی استخری :
1- آب استخر باید خالی شود
2- از دستکش ولباس مناسب اسید شویی استفاده گردد
3- استفاده از عینکی که دور آن پلاستیکی بوده واز ورود بخارات اسید به چشم محافظت کند
4- استفاده از ماسک مناسب
5- جهت رقیق سازی اسید
تذکر: اسید را به آب اضافه کنید
6- اگر این درصد جواب نداد مقدار اسید را افزایش دهید چرا که نوع ومقدار رسوبات وکثیفی از استخری به استخر دیگر فرق می کند
7- هیچ وقت اسیدی را با اسید دیگر ترکیب نکنید
8- در موقع اسید شویی استخر از هواکش مناسب جهت خارج کردن گاز تولید شده استفاده کنیدو استخر در فضای باز باشد جهت باد را درنظر داشته باشید
9- جهت احتیاط اسیدشویی استخر تنهایی انجام نشود
10- همیشه شیلنگ آب در هنگام اسید شویی کنارتان باشد
11- اگر در زمان اسید شویی استخر اسید با بدن و چشمتان تماس پیدا کرد با آب فراوان شستشو دهید اگر چشمتان از سوزش نیافتاد به پزشک مراجعه کنید
12- اسید شویی سونا بخار, حوضچهء آب سرد و جکوزی را به همین طریق انجام دهید
13- بعد از اتمام اسید شویی کاشی استخر آب واسید جمع شده در کف را با 2 کیلو گرم سود خنثی کنید و بعد از خنثی سازی به بیرون پمپاژ کنید
تذکر: همیشه اسید را به آب اضافه کنیدو هیچوقت اسید را با اسید دیگر ترکیب نکنید
نوشته شده توسط جناب آقای مهندس علی محمدی اصل
منبع : عصر پویایی آریایی
مواد شیمیایی مورد استفاده در اسید شویی استخر
۱. اسید کلریدریک (جوهر نمک)
قویترین و رایجترین گزینه با غلظت ۱۸ تا ۳۳ درصد. مناسب برای رسوبات ضخیم و سخت. حتما نیاز به رقیقسازی دارد و بسیار خطرناک است.
۲. اسید Muriatic
همان اسید کلریدریک با خلوص کمتر که در فروشگاههای ساختمانی موجود است. معمولاً برای مصارف ساختمانی و استخر استفاده میشود.
۳. تری سدیم فسفات (TSP)
یک ماده شوینده قلیایی قوی که برای پاک کردن چربی، لکههای کرم ضدآفتاب و آلودگیهای آلی قبل از اسید شویی استفاده میشود.
۴. سود سوزآور (سدیم هیدروکسید)
یک ماده قلیایی قوی که برای خنثیسازی اسید بعد از اتمام کار استفاده میشود. پس از اسید شویی، آب و اسید جمعشده در کف استخر با حدود ۲ کیلوگرم سود خنثی میشود و سپس به بیرون پمپاژ میگردد.
۵. دیسکلر (Descaler)
یک ماده تخصصی برای پاککنندگی رسوبات کلسیمی و آهکی است که نسبت به جوهر نمک ملایمتر عمل میکند و برای کاشیهای حساس و بندکشیهای قدیمی گزینه مناسبتری محسوب میشود.
۶. اسید سیتریک (جوهر لیمو)
یک اسید آلی با قدرت متوسط که برای رسوبات سبک تا متوسط و همچنین برای افرادی که تجربه کمتری در کار با مواد شیمیایی خطرناک دارند، پیشنهاد میشود. این ماده به کاشی و بندکشی آسیب نمیزند.
۷. سدیم بیکربنات (جوش شیرین)
برای خنثیسازی اولیه و کنترل واکنش در موارد اضطراری کاربرد دارد. در صورت تماس اسید با پوست، جوش شیرین به عنوان یک خنثیکننده ملایم و در دسترس عمل میکند.
۸. آب اکسیژنه (هیدروژن پراکسید)
برای لکههای ارگانیک و جلبکهای مقاوم که با اسید شویی معمولی پاک نمیشوند، استفاده میشود. این ماده خاصیت سفیدکنندگی دارد و به بندکشی آسیب کمتری وارد میکند.
مراحل گام به گام اسید شویی استخر به سبک کاشیران
در فرآیند اسید شویی کاشیران تمام مراحل با استاندارد مهندسی انجام میشود تا سطح سرامیک به بالاترین میزان پاکیزگی، براقیت و دوام برسد. این ده مرحله رسوبات، لکههای عمیق و کدری سطح را کاملاً از بین میبرد و باعث میشود سرامیک مثل روز اول بدرخشد.
مرحله اول: تخلیه کامل آب استخر
قبل از هر کاری، آب استخر را به طور کامل خالی کنید. این کار معمولاً با استفاده از پمپ تخلیه یا هدایت آب به بیرون از استخر انجام میشود. دقت کنید که کف استخر کاملاً خشک نباشد — رطوبت ملایم به پخش شدن محلول اسید کمک میکند.
مرحله دوم: آمادهسازی تجهیزات ایمنی
از دستکش لاستیکی ضخیم، لباس مناسب اسید شویی، چکمه لاستیکی، عینک ایمنی با پوشش پلاستیکی دور آن و ماسک مناسب استفاده کنید. هیچگاه این مرحله را ساده نگیرید — بخار اسید به ریه و چشم آسیب جدی میزند.
مرحله سوم: رقیقسازی اسید
همیشه اسید را به آب اضافه کنید، نه آب را به اسید. نسبت استاندارد: یک پیمانه اسید به پنج یا شش پیمانه آب. اگر رسوب مقاوم بود مقدار اسید را افزایش دهید — اما هرگز اسید خالص استفاده نکنید.
مرحله چهارم: اجرای اسید شویی روی کاشی
محلول رقیق شده را با استفاده از یک فرچه دسته بلند یا تی مخصوص روی سطح کاشی بکشید. از پایین به بالا کار کنید تا محلول روی سطح پخش شود و بندکشیها نیز به خوبی خیس بخورند. بین ۵ تا ۱۰ دقیقه صبر کنید تا رسوبات حل شوند — بیش از این زمان به بندکشی آسیب میزند.
مرحله پنجم: سایش مکانیکی با برس
با یک برس نایلونی سفت روی سطح بکشید تا رسوبات حل شده جدا شوند. برای نقاط سختتر، میتوانید از سنگ پا یا برس مخصوص استفاده کنید. هرگز از برس فلزی استفاده نکنید — کاشی را خط میاندازد.
مرحله ششم: شستشو با آب فراوان
بعد از برس زدن، بلافاصله سطح را با شیلنگ آب پرفشار بشویید تا اسید و رسوبات حل شده از روی کاشی پاک شوند. این کار را حداقل دو بار تکرار کنید تا اثری از اسید باقی نماند.
مرحله هفتم: خنثیسازی اسید جمعشده در کف
آب و اسید جمعشده در کف استخر را با حدود ۲ کیلوگرم سود سوزآور خنثی کنید. سود را به آرامی در آب حل کنید و اجازه دهید ۱۵ تا ۲۰ دقیقه واکنش انجام شود. بعد از خنثیسازی، آب را به بیرون پمپاژ کنید.
مرحله هشتم: نکات ایمنی حیاتی
۸.۱. تجهیزات ایمنی اجباری
دستکش نئوپرن ضخیم – از تماس مستقیم اسید با پوست جلوگیری میکند
عینک ایمنی تمامپوش – پاشش اسید به چشم آسیب دائمی میزند
ماسک بخار اسیدی – بخار جوهر نمک برای ریهها بسیار مضر است
لباس آستین بلند و کفش پنجهبسته – محافظت کامل بدن
جوش شیرین (۲ کیلوگرم) – برای خنثیسازی سریع نشت احتمالی
۸.۲.اقدامات قبل از شروع کار
اطلاعرسانی: به اعضای خانواده بگویید مشغول اسید شویی هستید و کسی به محوطه استخر نزدیک نشود.
تهویه مناسب: اگر استخر سرپوشیده است، تمام درها و پنجرهها را باز کنید. بخار اسید سنگینتر از هواست و در کف جمع میشود.
شلنگ آب پرفشار: در دسترس داشته باشید تا در صورت پاشیده شدن اسید، فوراً محل را آبکشی کنید.
۸.۳. اقدامات اضطراری
حادثه اقدام فوری
تماس با پوست ۲۰ دقیقه آب فراوان + جوش شیرین.
تماس با چشم ۲۰ دقیقه شستشو + مراجعه به پزشک.
استنشاق بخار انتقال به هوای آزاد.
بلعیدن استفراغ نکنید! اورژانس ۱۱۵
مرحله نهم: مراقبتهای پس از اسید شویی
شستشوی نهایی: استخر را دوباره پر و تخلیه کنید تا اسید کاملاً پاک شود.
بررسی pH: آب خروجی باید بین ۶.۵ تا ۷.۵ باشد.
پر کردن مجدد: pH و کلر استخر را متعادل کنید.
مرحله دهم: پیشگیری از رسوب مجدد
نرمکننده آب (Water Softener) نصب کنید.
pH استخر را ۷.۲ تا ۷.۶ نگه دارید.
هر هفته تسمهکشی و جارو کنید.
هر ۳ ماه یکبار شوک کلر بدهید.
در تابستان دفع آب سطحی را جدی بگیرید.
سؤالات متداول
چند وقت یکبار باید اسید شویی کنم؟
حداکثر سالی یکبار. اسید شویی مکرر به کاشی و دوغاب آسیب میزند.
آیا میتوانم از وایتکس استفاده کنم؟
خیر. وایتکس برای رسوبات آهکی بیاثر است.
فرق جوهر نمک با اسید کلریدریک چیست؟
هیچ فرقی ندارد. جوهر نمک همان اسید کلریدریک رقیقنشده است.
آیا شن و ماسه برای سایش کافی است؟
برای رسوبات نرم بله، اما برای رسوب سخت به اسیدشویی نیاز دارید.
به عنوان کسی که 10 سال تأسیسات و اسید شویی استخر کار میکنم، تأکید میکنم که رقیقسازی اسید مهمترین مرحله است. نسبت 1 به 5 را هیچوقت فراموش نکنید.
یک نکته: بعد از اسیدشویی استخر حتماً فیلتر رو بکواش کنید، وگرنه ذرات رسوب دوباره برمیگردد توی استخر.
خودم امتحان کردم، وایتکس به این رسوبات آهکی نمیخوره. فقط جوهر نمک یا اسید مخصوص استخر جواب میده.
برای دوستانی که میخوان اولین بار اسیدشویی کنن یه تجربه بگم که: اول یه گوشه کوچیک تست کنید بعد برید سراغ کل استخر.
متشکرم
ممنونم از کاشیران من سه سال تو استخرسازی کار کردم. این مقاله یکی از کاملترین آموزشهایی بود که دیدم. واقعاً عالی.
دوستان یه نکته کلیدی بگم، بهترین روش برای تشخیص اینکه اسید کافی زدید یا نه، حبابهای روی سطح کاشی هست. وقتی دیگه حباب نزد، یعنی رسوب حل شده.
راستش اولش فکر کردم کار خطرناکیه ولی با خوندن این مقاله جرئت پیدا کردم. ممنون ازتون.
ممنونم از شما
اسیدشویی هر 2 سال یکبار کافیه، مگه اینکه آب منطقه شما خیلی سنگین باشه.
و تجهیزات ایمنی رو جدی بگیرید من یکبار بیدقتی کردم و بوی اسید تا دو روز توی ریهام موند.
برای اسید شویی استخر جناب مهندس من رسوبات استخر را با جوهر نمک خیلی غلیظ نتونستم پاک کنم و هیچ تاثیری نداشت ، لطفا راهنمایی کنید چکار کنم؟
نکته بسیار مهم در اسید شویی همین است که همه فکر میکنند استفاده از اسید غلیظ در انجام فرآیند اسید شویی سرعت بیشتری دارد ، اما کاملا برعکس است ، بشرح مرحله سوم مقاله حتما بایستی به ازای هر پیمانه اسید ، 5 پیمانه آب در لگن یا ظرفتان بریزید تا واکنش شیمیایی مناسب رخ دهد ، قطعا انجام صحیح این دستور العمل ، رسوب زدایی استخر را ساده و سریع میکند.